22. kwietnia sprzyja rozmowom proekologicznym. W Światowym Dniu Ziemi przedstawiamy bohaterów akcji „Zmień piec” i zachęcamy do uczestnictwa w dyskusjach dotyczących poprawy jakości powietrza.
Każdej jesieni temat smogu bezustannie do nas wraca. Gdy tylko rozpoczyna się sezon grzewczy, z zaniepokojeniem spoglądamy na aktualne dane dotyczące jakości powietrza. Klimatolodzy Uniwersytetu Wrocławskiego zwracają jednak uwagę, że smog powróci do nas również latem. W najbardziej upalne dni winne temu nie będą palące śmieciami kopciuchy, a spaliny z samochodów.
– Ozon troposferyczny powstaje poprzez przekształcenie tlenków azotu ze spalania paliw płynnych. Gdy jest ciepło, a zwłaszcza upalnie następuje reakcja fotochemiczna. Tlenki azotu przekształcają się w ozon, a ten jest trujący. W dolnej warstwie atmosfery to zanieczyszczenie ozonem to właśnie tak zwany smog fotochemiczny – opowiada dr Tymoteusz Sawiński, klimatolog z Uniwersytetu Wrocławskiego.
Bohaterowie „Zmień piec”
Podnoszenie świadomości o szkodliwym działaniu m.in. kopciuchów to jeden z celów akcji „Zmień piec”. Rusza nowa odsłona tej akcji, która jest kluczowym elementem kampanii „Wrocław bez smogu”, realizowanej przez Urząd Miejski Wrocławia. Bohaterowie „Zmień piec” to cykl wideo, w którym mieszkańcy Wrocławia opowiadają m.in o procesie wymiany pieców i korzyściach jakie w związku z tym zaszły w ich życiu – tym samym rozwiewając wśród innych mieszkańców wątpliwości dotyczące akcji „Zmień piec”. Wizerunki bohaterów akcji pojawią się także na plakatach w przestrzeni miejskiej.
Renata i Dariusz Kogutowie to pierwsi uczestnicy prezentowani w tym cyklu.
– Wcześniej mieliśmy zdalnie sterowany piec koksowy, a i tak trzeba było koło niego chodzić. Dowieźć koks, przerzucić do piwnicy, później popiół wybierać, wywieźć go, posprzątać… W tej chwili mamy piec gazowy, który jest całkowicie bezobsługowy, koszty są podobne, a komfort nieporównywalny. Dzięki wymianie pieca zyskaliśmy więcej czasu dla siebie – mówi Renata Kogut, bohaterka Akcja Zmień Piec.
– Moim zdaniem ważne jest, aby wybrać sprawdzonego instalatora. Ja wybrałem firmę, która została przeszkolona przez jednego z większych producentów pieców. Sprawdziłem, czy mają wszystkie uprawnienia i pozwolenia. W przypadku pieca gazowego musi on zostać podłączony i sprawdzony pod kątem bezpieczeństwa – dodaje Dariusz Kogut, bohater akcji Zmień Piec.
Premiera pierwszego filmu z cyklu już 22. kwietnia 2021 roku. Kolejne historie zachęcające do zmiany pieca przedstawiane będą w każdy czwartek na stronie zmienpiec.pl/bohaterowie.
Do tej pory wrocławianie wymienili już 9 782 piece. Najwięcej na Ołbinie, Nadodrzu i Przedmieściu Oławskim. W tym roku do wydziału środowiska Urzędu Miejskiego wpłynęło już ponad 400 wniosków a to ostatni rok najwyższych dopłat z programu KAWKA plus, z każdym rokiem kwota dotacji będzie maleć.
W ciągu ostatnich trzech lat udało się również podłączyć do sieci ciepłowniczej 113 nieruchomości w Śródmieściu. Jest to efekt funkcjonowania programu “Czysta Energia dla Wrocławia” realizowanego przez Fortum. Według szacunków firmy, dzięki temu udało się zlikwidować około 5,8 tys. pieców. A w planach są kolejne przyłączenia.

Uchwała antysmogowa w realizacji
Do 2024 r. miasto chce wymienić wszystkie piece pozaklasowe. Program „Wrocław Bez Smogu” pochłonie 330 mln zł. Dzięki temu możliwa będzie realizacja tzw. „uchwały antysmogowej” Sejmiku Województwa Dolnośląskiego.
– Z badań wynika, że wrocławianie znają akcję „Zmień piec”, ale nadal nie wiedzą dokładnie, w jaki sposób można otrzymać dotację na ekologiczne ogrzewanie. Dlatego działamy wielowymiarowo: zarządcy chodzą od drzwi, sprawdzając rodzaj ogrzewania i pomagając z wypełnieniem wniosku do KAWKI – do tej pory odwiedzili ponad 330 budynków z 500 planowanych. Rozsyłamy do mieszkańców listy z numerami telefonów pracowników, którzy pomogą wymienić ogrzewanie z KAWKĄ – mówi Katarzyna Szymczak-Pomianowska, dyrektor Departamentu Zrównoważonego Rozwoju.
– Na stronie zmienpiec.pl stworzyliśmy mapę podłączeń, wystarczy wpisać adres i sprawdzić czy i kiedy budynek będzie podłączony. Uruchomiliśmy także kalkulator dopłat – na stronie zmienpiec.pl można sprawdzić jak połączyć KAWKĘ i rządowe CZYSTE POWIETRZE.W sumie z obu programów kwota dofinansowania wynosi do 30 tys. złotych plus ulga termomodernizacja do 53 tys. zł. Warto pamiętać, że mamy powiększającą się bazę instalatorów, przeszkolonych przez magistrat. Biorą na siebie rozliczenie z programem KAWKA Plus i wymianę pieca bez wkładu własnego – uzupełnia.
W poprzednim roku miasto wymieniło prawie 2 tysiące pieców, jednocześnie pracowało nad projektami, które umożliwią przyłączenie do sieci ciepłowniczej w tym roku rekordowej liczby komunalnych kamienic. W 2021 roku Wrocław planuje wymienić 3,5 tys. pieców za koszt 80 mln zł.

Dyskusja o smogu
„Czym są oblicza katastrofy?” to cykl spotkań wokół książek związanych z katastrofą ekologiczną. Celem wydarzeń organizowanych przez Wrocławski Domu Literatury oraz Wrocław Miasto Literatury UNESCO jest poszerzanie wiedzy dotyczącej zmian klimatycznych, wpływu człowieka na środowisko oraz podnoszenie świadomości ekologicznej.
Podczas piątego już spotkania punktem wyjścia do dyskusji będzie publikacja „SMOG. Diesle, kopciuchy, kominy, czyli dlaczego w Polsce nie da się oddychać?” Jakuba Chełmińskiego. Poza autorem książki w rozmowę włączy się prof. Jerzy Zwoździak z Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu, specjalista ds. smogu, który pracuje m.in. przy projektach mających pomóc miastu Wrocław w walce ze smogiem. Wydarzenie poprowadzi Arkadiusz Wierzba z Fundacji Ekorozwoju.
O tym, czy paląc drewnem w piecu możemy powodować smog. Które paliwo truje bardziej: benzyna, czy diesel? O maseczkach antysmogowych i długości życia przy długotrwałym wdychaniu zanieczyszczonego powietrza. Te właśnie tematy porusza w swojej książce Jakub Chełmiński i o nich toczyć się będzie dyskusja podczas spotkania online we wtorek 27 kwietnia, godz. 19.00 m.in. na Facebooku Wrocławskiego Domu Literatury i stornie Wrocławia Miasta Literatury UNESCO.

