Na świątecznych stołach królują tradycyjne polskie dania, które z pozoru nie mają nic wspólnego z dietą wegańską. Z pozoru, ponieważ pierogi, uszka czy barszcz z łatwością mogą stać się wegańskimi daniami. Stół bez karpia, a zamiast niego selerybka i wege bigos? Dla wielu osób brzmi to prawie jak profanacja, jednak wegańskie święta mogą być zarówno smaczne, jak i tradycyjne.
Dla osób na tradycyjnej diecie święta bez ryby i mięsa wydają się niemożliwe. Zrezygnowanie z produktów mlecznych stanowi jeszcze większe wyzwanie, dlatego warto iść na kompromis. Tuż przy pieczeniach można postawić pasztet z soczewicy, a obok tradycyjnych mącznych wyrobów pierogi z tofu. Taki zabieg może zachęcić zatwardziałego mięsożercę do spróbowania nowych smaków i pokazać, że dieta roślinna wcale nie musi oznaczać wyrzeczeń. Wegańskie odpowiedniki świątecznych dań są zazwyczaj zdrowsze i nieco lżejsze, dlatego nawet po wielogodzinnej uczcie żołądek podziękuję nam za wybór.
Kiedy dieta spotyka się z obyczajami
Wiele przepisów na świąteczne dania nie zawiera mięsa, jednak o wiele trudniej znaleźć te, w których nie ma również nabiału. Groch z kapustą czy kompot z suszu to dania w pełni wegańskie, a w wielu potrawach wystarczy zrezygnować z jednego składnika, by nie tylko mięsożercy mogli cieszyć się prawdziwą ucztą na świątecznym stole. Zgodnie ze zwyczajem w Wigilię podaje się głównie dania postne, które nie zawierają mięsa – to spore ułatwienie dla osób na diecie roślinnej. Jeśli większość potraw w świątecznym menu zawiera wegetariańskie propozycje, przygotowanie ich w pełni wegańskiej wersji nie będzie stanowiło wyzwania nawet dla tych, którzy w kuchni nie czują się jak ryba w wodzie.
Jak przygotować wegańską wigilię?
Czy trudno zmodyfikować przepisy tak, by zachować tradycyjny smak i wegańską dietę? Zdecydowanie nie! Roślinne święta nie wymagają drogich i trudno dostępnych składników – potrzebujemy jedynie sprawdzonych przepisów przekazywanych z pokolenia na pokolenie i odrobiny kreatywności, by na naszym stole zagościły w pełni wegańskie potrawy. Jeśli nie mamy pomysłu na to, co mogłoby znaleźć się w świątecznym menu, warto skorzystać z kilku prostych przepisów i porad, z pomocą których klasyczne potrawy zamienią się w bezmięsne odpowiedniki.
Pierogi
W Polsce do ciasta na pierogi często dodaje się żółtka jajek, które powodują, że ciasto staje się twardsze. Do przygotowania pysznej i wegańskiej wersji nie potrzeba jednak tego składnika – wystarczy go pominąć lub dodać odrobinę oleju. Farsz to prawdziwe pole do popisu – w ruskich pierogach wystarczy zamiast sera twarogowego użyć tofu, ale można pokusić się także o wypróbowanie wielu innych roślinnych wersji. Kto nie próbował farszu z soczewicy, musi koniecznie nadrobić zaległości!
Bigos
Trudno wyobrazić sobie bigos bez kiełbasy, jednak gdy użyjemy wędzonego tofu lub tempehu oraz suszonych śliwek, goście mogą nie zorientować się, że to wegańska wersja.
Barszcz z uszkami
Z łatwością można przygotować barszcz na esencjonalnym wywarze roślinnym – ten tradycyjny również gotowany jest bez mięsa, dlatego nie powinno to stanowić problemu. Ciasto na uszka wystarczy – podobnie jak w przypadku pierogów – przygotować bez dodatku jajka, a farsz składa się zazwyczaj z leśnych grzybów lub pieczarek. I już, wegański barszcz z uszkami gotowy!
Bulion grzybowy
Wystarczy postawić na warzywny wywar podkręcony smakiem przypalonej cebulki i suszonych grzybów. Im więcej warzyw, tym lepiej – warto korzystać z różnych dodatków, by smak bulionu był intensywniejszy. Suszone prawdziwki, podgrzybki czy kurki sprawdzą się doskonale.
Ryba
Zastąpienie karpia to z pewnością jedno z większych wyzwań na wigilijnym stole. Selerybka, czyli rybne kotlety z selera, brzmią co prawda nietuzinkowo, ale warto ich spróbować. Ugotowany seler owinięty w algi nori, które nadadzą kotletom rybnego posmaku, usmażony w klasycznej panierce, będzie ciekawą propozycją na wigilijnym stole. W marynacie z marchewką seler w algach łatwo zamienić również w rybę po grecku.
Smalec
Zrobiony z białej fasoli będzie idealnym dodatkiem do kanapek i przekąsek. Do przygotowania wystarczą blender, jabłko, cebula oraz spora ilość przypraw.
Sałatka jarzynowa
Trudno wyobrazić sobie święta bez tego klasycznego dania. Sałatka jarzynowa jest bardzo prosta w przygotowaniu, jednak warto zastąpić majonez jego wegańskim odpowiednikiem, który bardzo szybko można ukręcić z mleka sojowego i oleju.
Kutia
W tym przypadku również nie trzeba wspinać się na wyżyny swoich umiejętności kulinarnych. Zamiast miodu można użyć syropu z agawy lub syropu klonowego, a mleko zastąpić roślinnym napojem.
Ciasta i słodycze
W przypadku wypieków i słodyczy sprawa nieco się komplikuje, ponieważ trzeba poświęcić trochę więcej czasu na to, by je przygotować. Jednak warto zamienić ciasto marchewkowe czy sernik w wegańskie specjały – użyć olejów roślinnych, a zamiast twarogu zmiksowanej na gładką masę kaszy jaglanej czy tofu. W masie makowej jedynie miód nie jest wegański, dlatego jeśli zdecydujemy się zrobić własną, warto użyć syropu z agawy lub syropu klonowego. Pierniczki to jedynie mąka, cukier i olej roślinny; w wersji cynamonowo-imbirowej czy dyniowej smakują jeszcze lepiej.
Niemal każdy przepis na świąteczne danie w wersji wegańskiej można w kilka sekund znaleźć w internecie. Wystarczy jedynie wpisać interesującą frazę i dodać do niej określenie „wegański”, by w wynikach wyszukiwania otrzymać mnóstwo przepisów i propozycji na to, jak zmodyfikować tradycyjne dania wigilijne. Nic prostszego!
